Rehber

İki uygulama neden farklı namaz vakti gösteriyor?

İki uygulamanın farklı vakit göstermesinin sebebi hesaplama yöntemi ve ikindi kuralıdır. Hangi parametre neyi ne kadar değiştiriyor?

Güncellendi: Tüm rehberler

Kısa cevap

Biri bozuk olduğu için değil, farklı hesaplama parametreleri kullandıkları için. Önemli olan iki şey var: imsak ve yatsı için kullanılan şafak açıları — makama göre 12° ile 19,5° arasında değişiyor — ve ikindi kuralı; Hanefî hesabı ikindiyi diğer üç mezhebe göre kabaca 45–70 dakika sonra başlatıyor. Yöntemler arasında imsakta birkaç dakika, ikindide bir saate varan fark normaldir.

Namaz vakitleri bir tablodan bakılmaz. Bulunduğunuz koordinat için güneşin konumundan hesaplanır ve bu hesap parametre alır. Parametreyi değiştirin, sonuç değişir — o parametreyi kullanan herkes için, meşru biçimde.

Anlaşmazlığın neredeyse tamamını doğuran iki parametre

İmsak fecr-i sâdıkla, yatsı ise şafağın kaybolmasıyla girer. İkisinin de üzerinde tam olarak uzlaşılmış tek bir tanımı yok; bu yüzden her makam bir açı belirler: güneşin ufkun ne kadar altında olduğu. Açı büyüdükçe imsak erkene, yatsı geç saate kayar.

Makamİmsak açısıYatsı açısıNerede
Diyanet İşleri Başkanlığı18°17°Türkiye
Müslüman Dünya Birliği (MWL)18°17°Avrupa ve dünyanın çoğu
Ümmü'l-Kurâ, Mekke18,5°Akşamdan 90 dk sonraSuudi Arabistan
Mısır Genel Müsahaha Kurumu19,5°17,5°Mısır, Suriye, Lübnan, Irak
Karaçi İslam Bilimleri Ünv.18°18°Pakistan, Hindistan, Bangladeş
ISNA15°15°ABD, Kanada
JAKIM20°18°Malezya, Endonezya, Singapur

ISNA'nın 15°'si listenin dışa düşeni ve Kuzey Amerika takvimlerinde imsakın, ailenin memleketten getirdiği takvime göre gözle görülür biçimde geç çıkmasının sebebi bu. İkisi de hatalı değil; aynı soruya farklı eşiklerle cevap veriyorlar.

İkindi: bir saat oynayan vakit

İkindi, bir cismin gölgesi — öğle vaktindeki en kısa gölge düşüldükten sonra — kendi boyunun belirli bir katına ulaşınca girer. Hanefî mezhebi iki katı, Şâfiî, Mâlikî ve Hanbelî mezhepleri bir katı esas alır.

Orta enlemlerde iki ikindi hesabı arasındaki fark yazın kabaca 45 dakika, kışın bir saatin üzerindedir.

Gölge boyu formülünün bir özelliği; herhangi bir uygulamanın değil

Aynı odadaki iki kişiye aynı uygulamanın farklı görünmesinin sebebi budur. Uygulamanız ikindiyi camininkinden yaklaşık bir saat önce gösteriyorsa büyük ihtimalle siz çoğunluk hesabındasınız, camiiniz Hanefî hesabında — ya da tersi.

Vakitler yanlış görünüyorsa neye bakmalı

  1. Uygulamanın kullandığı konuma bakın. Bir seyahatten kalmış şehir her şeyi kaydırır.
  2. Seçili hesaplama yöntemine bakın ve mahalle camisinin ya da ulusal makamın yayımladığıyla karşılaştırın.
  3. Yaklaşık bir saatlik fark ikindideyse mezhep ayarına bakın.
  4. 48° enlemin üzerindeyseniz ve yazsa yüksek enlem kuralına bakın — imsak ve yatsı hesaplanmıyor, yaklaştırılıyor olabilir.
  5. Ancak bundan sonra vakitleri birer ikişer dakika elle kaydırın.

48°'nin üstünde: şafağın hiç bitmediği yerler

Yazın kabaca 48° enlemin kuzeyinde güneş, astronomik imsak ya da yatsının oluşacağı kadar ufkun altına hiç inmez. Hiçbir açı bir cevap üretmez; bu yüzden hesaplama yöntemleri bir kural koyar — geceyi yediye bölmek, açının gerçekleştiği en yakın tarihi almak ya da akşamdan sabit bir süre saymak. Aynı şehirdeki cemaatler farklı kuralları izleyebiliyor; Kuzey Avrupa'daki cami takvimlerinin haziranda bir saat ve daha fazla ayrışmasının sebebi bu.

İlgili sorular

Hangi hesaplama yöntemi doğru?

Soyut olarak hiçbiri. Her biri tanınmış bir makamın yayımlanmış görüşü; sizin için doğru olan, içinde bulunduğunuz cemaatin izlediği — genellikle ülkenizin dinî makamı ya da namaz kıldığınız cami.

İkindi neden benim uygulamamda babamınkinden bir saat geç?

Neredeyse kesin olarak mezhep ayarı. Hanefî hesabı ikindiyi gölge cismin iki katı olunca, diğer üç mezhep bir katı olunca başlatır; orta enlemlerde bu 45–70 dakikalık bir farktır.

Namaz vakitleri internetsiz hesaplanabilir mi?

Evet. Hesap yalnızca koordinatınızı, tarihi ve parametreleri ister; üçü de cihaza sığar. Vakitleri sunucudan çeken uygulamalar bunu zorunluluktan değil kolaylık olsun diye yapar.

Kaynaklar

Rumi bunu sizin için yapıyor

Ülkenizin kendi yöntemiyle namaz vakitleri, meal ve sesli okumayla Kur'an, kaynağını gösteren bir asistan.

App Store'dan indir

Şunu da okuyun